Ψαρόνια (Sturnus)


Ψαρόνια Οικογένεια: Ψαρόνια (Sturnus)

Ζούν στις περισσότερες χώρες της Ευρώπης και της Ασίας, το Ευρωπαϊκό Ψαρόνι, (Sturnus Vulgaris) έχει εισαχθεί στη Νότια Αφρική, τη Βόρεια Αμερική, την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Είναι πλήρως ή μερικώς αποδημητικά, τα είδη που ζούν βόρεια σε ψυχρά κλίματα διαχειμάζουν και αναπαράγονται στις θερμότερες περιοχές. Χτίζουν τη φωλιά σε τρύπες στα δέντρα ή σε κτίρια. Είναι παμφάγα πουλιά και μπορεί να σιτιστεί με μια αρκετά μεγάλη ποικιλία τροφής. Μέσα στα είδη διατροφής των ψαρονιών περιλαμβάνονται διάφορα είδη σπόρων, εντόμων, σπονδυλωτών και ασπόνδυλων, αλλά και διάφορες καλλιέργειες, όπως και φρούτα. Ενδεικτικά και ως πιο κοινά είδη διατροφής των ψαρονιών θα μπορούσαμε να αναφέρουμε τις σαρανταποδαρούσες, τις αράχνες, τους σκώρους αλλά και διάφορα είδη γαιοσκωλήκων, αλλά και διαφόρους σπόρους, μούρα, μήλα, αχλάδια, δαμάσκηνα, κεράσια και ελιές. Έχει δε αναπτύξει εξαιρετικές τεχνικές στο να μπορεί να ανοίγει με το ράμφος του σαλιγκάρια και κοχύλια, περνούν πολύ χρόνο περπατώντας στο έδαφος με γρήγορο βάδισμα, αναζητώντας τροφή.

Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)
Ευρωπαϊκό Ψαρόνι, European Starling (Sturnus Vulgaris)
Πρόκειται για ένα πουλί που συχνά συγχέεται εμφανισιακά με τον Κότσυφα λόγω του μαυριδερού χρώματος και της κιτρινωπής του μύτης, αλλά μόνο…


Αγιοπούλι, Ροδοχρωµοψάρονο, Rosy Starling (Sturnus roseus)
Πρόκειται για ένα συμπαγές πουλί μεγέθους μέχρι 22 εκατοστά, με δυνατά κοντά πόδια και μυτερό ράμφος. Το σώμα του καλύπτεται από ροζ φτέρωμα…


Μαυροψάρονο, Spotless Starling (Sturnus unicolor)



συχνά τοποθετούνται και στους Ακριδοθήρες (Acridotheres).
Vinous-breasted Starling, (Sturnus burmannicus)


Asian Pied Starling, (Sturnus contra)


Black-winged Starling, (Sturnus melanopterus)


Red-billed Starling, (Sturnus sericeus)


White-cheeked Starling, (Sturnus cineraceus)

Ψαρόνι


Ευρωπαϊκό Ψαρόνι (Sturnus Vulgaris) Ψαρόνι

Ένα από τα πιο κοινά και πολυπληθέστερα πουλιά της οικογένειας των Ψαρονιών Sturnidae είναι το Ευρωπαϊκό Ψαρόνι. Στην Κύπρο είναι γνωστό με το όνομα Λαζούρι ενώ στην υπόλοιπη επικράτεια είναι γνωστό ως Μαυροπούλι, Χειμώνι, Στούρνος, Καραβέλι, Τσιρόνι κτλ.
Πρόκειται για ένα πουλί που συχνά συγχέεται εμφανισιακά με τον Κότσυφα λόγω του μαυριδερού χρώματος και της κιτρινωπής του μύτης, αλλά μόνο με προσεχτική παρατήρηση μπορούν να διαπιστωθούν κάποιες χαρακτηριστικές διαφορές.

Please install Adobe Flash Player

AudioPlayer.embed(«audioplayer_1″, {soundFile: «http://www.katakali.net/code/audio1/Sturnus-vulgaris.mp3″});
Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)



Τα ανήλικα πουλιά έχουν μουντό καφετί φτέρωμα σε όλο το σώμα με υπόλευκο λαιμό και σκούρο ράμφος. Τα νεαρά πουλιά εμφανίζουν λευκοκίτρινες κηλίδες στο φτέρωμα του σώματός τους προς το τέλος του Σεπτέμβρη, ενώ διατηρούν το καφετί χρώμα στο κεφάλι. Τον πρώτο χειμώνα οι κηλίδες απλώνονται και στο κεφάλι. Τα ενήλικα αρσενικά Ψαρόνια έχουν μαυριδερό φτέρωμα με μεταλλική πράσινη και βιολετιά όψη. Οι κηλίδες γίνονται πιο διακριτικές και το ράμφος κιτρινίζει την Άνοιξη, που αρχίζει η αναπαραγωγική περίοδος, τα δε πόδια γίνονται ροδοκόκκινα. Τα δυο φύλα παρουσιάζουν πολύ μικρές αποκλίσεις στον χρωματισμό του ράμφους, καθώς το αρσενικό παρουσιάζει μια μπλέ-γκρι απόχρωση στην βάση του κάτω ράμφους, ενώ τα θηλυκά έχουν την κάτω βάση του ράμφους κιτρινόλευκη.

Γενικά όλα τα Ψαρόνια είναι μεσαίου μεγέθους πουλιά με κοντά πόδια, κοντή ουρά και δυνατό μυτερό ράμφος. Το μήκος τους δεν ξεπερνάει τα 22 εκατοστά, το άνοιγμα των φτερών τους αγγίζει τα 40 εκατοστά, ενώ το βάρος τους μπορεί να φτάσει και τα 100 γραμμάρια.
Αντίθετα από τον κότσυφα δεν είναι μοναχικό πουλί, αλλά τόσο κοινωνικό που συναντάται πάντα σε μεγάλα σμήνη που παρουσιάζουν πολύ συχνά εντυπωσιακούς εναέριους σχηματισμούς. Είναι θαρραλέο πουλί και μοιάζει να μην ενοχλείται από τη ανθρώπινη παρουσία.



Είναι ενδημικό πουλί σε όλη την Ευρώπη αλλά και στην πατρίδα μας, αλλά και αποδημητικό. Συναντάται εκτός από τη Ευρώπη, στην Ασία, την Σκανδιναβία, τα παράλια της Αφρικής αλλά και στην Αμερική. Έτσι κάποια σμήνη μεταναστεύουν προς τα νότια, ενώ η χώρα μας δέχεται κάποιους βόρειους επισκέπτες. Συναντώνται ευρύτατα στην Μακεδονία, την Θεσσαλία, αλλά και την Πελοπόννησο. Προτιμούν τις αγροτικές περιοχές με λιβάδια, τα χωριά, αλλά και τα προάστια, που διαθέτουν πάρκα, οπωρώνες, ελαιώνες, δεν διστάζουν όμως τα εμφανίζονται και σε δασικές εκτάσεις, σε έλη, σε παράκτιες περιοχές με αμμώδεις εκτάσεις, σε όχθες ποταμών και λιμνών καθώς και σε ερήμους ή και σε σκουπιδότοπους.

Θεωρείται από τα πιο έξυπνα είδη πουλιών μιας και εκτός από το ζωηρό και φλύαρο κελάηδήμά του με ποικιλία δυνατών, υψηλών και παρατεταμένων ήχων, παρουσιάζει την ικανότητα να μιμείται τα κελαηδήματα άλλων πουλιών όπως του σπουργίτη, της καρακάξας, και διάφορους ήχους όπως σειρήνας, αλλά και άλλων ζώων όπως γατών, σκύλων, κατσικιών κτλ. Έχει αναφερθεί ότι στη αιχμαλωσία έχουν αναπτύξει τη ικανότητα να μιμείται την ανθρώπινη φωνή όπως και οι παπαγάλοι. Κελαηδεί συνήθως καθισμένο σε δέντρο κουνώντας ταυτόχρονα με χαρακτηριστικό τρόπο τις φτερούγες του.

Αναπαραγωγή
Η αναπαραγωγική περίοδο των ψαρονιών ξεκινά ανάλογα πάντα με την περιοχή, την άνοιξη και διαρκεί ως και τους πρώτους μήνες του καλοκαιριού (Μάρτιο ως Ιούλιο). Αυτό το διάστημα είτε το αρσενικό από μόνο του, είτε το ζευγάρι από κοινού, θα κατασκευάσει σε κάποια κοιλότητα ή τρύπα δέντρων ή σε οποιαδήποτε άλλη φυσική ή τεχνίτή κοιλότητα, την φωλιά του. Η φωλιά αποτελείται κυρίως από κλαδάκια, ξερόχορτα, φύλλα και πούπουλα. Εκεί η θηλύκια θα γεννήσει ως και 3 φορές (νότιοι πληθυσμοί), από 4 έως και 8 αυγά. Τα αυγά έχουν μέγεθος 3,5 x 2,3 εκατ. και χρώμα ανοιχτό γαλάζιο με άσπρα στίγματα. Η εκκόλαψη τους θα διαρκέσει από 12 έως 15 ήμερες και σε αυτή πολύ λίγο θα συμμετάσχει το αρσενικό. Μετά την εκκόλαψη και οι δυο γονείς φροντίζουν για την ανατροφή και σίτιση των νεοσσών, η οποία θα διαρκέσει από 20 έως 23 ήμερες, αλλά και μετά από αυτό το διάστημα οι νεοσσοί θα συνεχίσουν να ταΐζονται από τους γονείς τους για λίγες ημέρες. Έχει παρατηρηθεί δε το φαινόμενο μετά την ανεξαρτητοποίηση τους, τα νεαρά ψαρόνια να σχηματίζουν καινούργια σμήνη.

Θα πρέπει ακόμα να αναφέρουμε ότι οι Ευρωπαϊκοί πληθυσμοί ψαρονιών, περνούν συνήθως τρεις φάσεις αναπαραγωγής και ωοτοκίας. Κατά την πρώτη φάση γεννά περίπου πέντε αυγά και είναι συνήθως ταυτόχρονη και με τα υπόλοιπα ψαρόνια της περιοχής. Η δεύτερη ή «ενδιάμεση γέννα», είναι αποτέλεσμα της έντονης πολυγαμικής συμπεριφοράς των ψαρονιών. Και τέλος η τρίτη γέννα, η οποία γίνεται συνήθως από τους νοτίους πληθυσμούς, λόγω και του μεγαλύτερου διαστήματος της αναπαραγωγικής περιόδου, εμφανίζεται περίπου σαράντα έως πενήντα ημέρες μετά από την πρώτη.

Διατροφή
Λόγω του ονόματός τους επικρατεί η εσφαλμένη αντίληψη ότι τρέφονται με ψάρια. Όμως τα ψαρόνια είναι παμφάγα πουλιά και μπορεί να σιτιστεί με μια αρκετά μεγάλη ποικιλία τροφής. Μέσα στα είδη διατροφής των ψαρονιών περιλαμβάνονται διάφορα είδη σπόρων, εντόμων, σπονδυλωτών και ασπόνδυλων, αλλά και διάφορες καλλιέργειες, όπως και φρούτα. Ενδεικτικά και ως πιο κοινά είδη διατροφής των ψαρονιών θα μπορούσαμε να αναφέρουμε τις σαρανταποδαρούσες, τις αράχνες, τους σκώρους αλλά και διάφορα είδη γαιοσκωλήκων, αλλά και διαφόρους σπόρους, μούρα, μήλα, αχλάδια, δαμάσκηνα, κεράσια και ελιές. Έχει δε αναπτύξει εξαιρετικές τεχνικές στο να μπορεί να ανοίγει με το ράμφος του σαλιγκάρια και κοχύλια.

Διάφορα
· Λόγω των μεγάλων αριθμών τους τα ψαρόνια σε πολλές περιοχές αντιμετωπίζονται ως εισβολείς, οι οποίοι άλλες φορές έχουν θετικές και άλλες φορές αρνητικές συνέπειες, ασκώντας μεγάλη επίδραση τόσο στις συγκομιδές σπόρων και φρούτων, όσο και τους πληθυσμούς εντόμων και παρασίτων. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται, όπου τα πουλιά αυτά δεν τρώνε παράσιτα, γίνονται τα ίδια παράσιτα.
· Η μακρύτερη γνωστή διάρκεια ζωής ενός άγριου ψαρονιού είναι 15 χρόνια και 3 μήνες, ενώ σε πουλιά σε αιχμαλωσία έχει υπολογιστεί ότι ίσως να είναι και ελαφρώς μεγαλύτερη.
· Τα ψαρόνια σε αιχμαλωσία μπορούν να εκπαιδευθούν για να μιμηθούν ανθρώπινους ήχους.
· Αποτελούν μια σημαντική πηγή τροφής για πολλά μικρά αρπακτικά πτηνά και ζώα.
· Λόγω της εξαιρετικά επιθετικής συμπεριφοράς τους, τα ψαρόνια εκτοπίζουν πολλά εγγενή είδη πουλιών και σαν συνέπεια αυτό έχει σε περιοχές με υπεραφθονία ψαρονιών, να υπάρχει έλλειψη ποικιλομορφίας πτηνών.
· Δυστυχώς τα ψαρόνια μπορούν να νοσήσουν με ιδιαίτερα επικίνδυνες για τον άνθρωπο ασθένειες, όπως της βλαστομυκώσης και της ιστοπλασμάτωσης.
· Ακόμα λόγω των μεγάλων πληθυσμών τους τα ψαρόνια αποτελούν ένα από τους μεγαλύτερους για τα αεροπλάνα κινδύνους, μιας και δεν ήταν λίγες η φορές που αναγκάσαν αρκετά αεροπλάνα σε αναγκαστική προσγείωση.
· Έχει υπολογιστεί ότι 35-50 εκατομμύριο ζευγάρια αναπαράγονται στην Ευρώπη, χωρίς να υπολογίζονται οι πληθυσμοί της Ισπανίας, της νότιας Ιταλίας και την Ελλάδας.
· Το προσδόκιμο ζωής τους αγγίζει τα 15 χρόνια περίπου.

Εχθροί
Βιολογικοί εχθροί των ψαρονιών είναι όλα τα μικρά αρπακτικά είτε αυτά είναι αγρία, είτε όχι, όπως οι γάτες στις αστικές και προαστιακές περιοχές ή στους πρωταρχικούς βιότοπους της, οι νυφίτσες, οι αλεπούδες, ακόμη και οι σκαντζόχοιροι, άλλα και άρπαγες όπως τα γεράκια, τα ξεφτέρια κ.α.
Από τα πιο γνωστά είδη ψαρονιών είναι το Αγιοπούλι.

Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)
Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)
Ευρωπαϊκό Ψαρόνι, European Starling (Sturnus Vulgaris)
Αγιοπούλι, Ροδοχρωµοψάρονο, Rosy Starling (Sturnus roseus)

Αγιοπούλι


Αγιοπούλι (Sturnus Roseus)
Ένα μεσαίου μεγέθους στρουθιόμορφο πουλί που ανήκει στην οικογένεια των Ψαρονιών Sturnidae είναι το Αγιοπούλι. Το πουλί αυτό εντυπωσιάζει όχι μόνο για την ελκυστική του εμφάνιση αλλά και για τις ακανόνιστες επισκέψεις του στην χώρα μας.
Αν και το συναντούμε και με το όνομα Διαβολοπούλι για τις ζημιές που προξενεί κατά την εμφάνισή του στους ελαιώνες των Μεσογειακών χωρών, είναι ευρύτερα γνωστό με το όνομα Ακριδοθήρας ή Ακριδολόγος.

Please install Adobe Flash Player

AudioPlayer.embed(«audioplayer_1″, {soundFile: «http://www.katakali.net/code/audio1/Sturnus-roseus.mp3″});
Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)



Το πουλί αυτό είναι γνωστό από τον 11ο αιώνα περίπου και το όνομά του έχει συνδεθεί με ένα θαύμα που καταγράφτηκε από την Μονή Μεγίστης Λαύρας στο Άγιο Όρος. Όταν το γειτονικό νησί Άγιος Ευστράτιος είχε υποστεί μεγάλες ζημιές στις καλλιέργειές του από σμήνη ακρίδων, η επέμβαση ενός σμήνους αυτού του είδους των πουλιών έσωσε το νησί από την ολοκληρωτική καταστροφή. Το πουλί αυτό επισκέπτεται ακόμα και σήμερα το συγκεκριμένο νησί, εμφανίζεται σε στέπες, πεδιάδες, σε αγροτικές περιοχές, αλλά έχει εμφανιστεί και περιστασιακά σε ποτάμια όπως ο Νέστος και σε περιοχές όπως η Θεσσαλία και η Β. Ελλάδα.

Πρόκειται για ένα συμπαγές πουλί μεγέθους μέχρι 22 εκατοστά, με δυνατά κοντά πόδια και μυτερό ράμφος. Το σώμα του καλύπτεται από ροζ φτέρωμα, ενώ στο κεφάλι, την ουρά και τα φτερά έχει μαύρο χρώμα. Στο ενήλικο αρσενικό διακρίνεται μια μεταλλική μοβ γυαλάδα στο κεφάλι και πράσινη στα φτερά του. Επίσης διακρίνεται ένα μακρύ πεσμένο μαύρο λοφίο στο πίσω μέρος του κεφαλιού. Το θηλυκό έχει πιο μουντά χρώματα και πιο κοντό λοφίο. Αντί για ροζ έχει μουντή καφετιά απόχρωση. Το νεαρό πουλί του είδους συχνά συγχέεται με το ψαρόνι με την διαφορά ότι το ράμφος του είναι πιο κιτρινωπό, πιο αμβλύ και κοντό από αυτά των ψαρονιών.

Το Αγιοπούλι έχει χαρακτηριστεί ως η νομάς του κόσμου των πουλιών. Συνήθως συναντώνται σε μεγάλα κοπάδια όχι μόνο στην χώρα μας αλλά και σε στέπες της Ουκρανίας. Ξεχειμωνιάζει στην Ινδία. Είναι καλοκαιρινός επισκέπτης στην χώρα μας αλλά εμφανίζεται αιφνίδια, ακανόνιστα και ευκαιριακά από τον Μάιο μέχρι και τον Αύγουστο για να αναπαραχθεί αν βρει τις κατάλληλες συνθήκες. Η απροσδόκητη παρουσία του συνδέεται στενά με τα σμήνη ακρίδων που επισκέπτονται μια περιοχή μιας και οι ακρίδες αλλά και διάφορα άλλα έντομα αποτελούν την κύρια διατροφή του.

Όπως όλα τα ψαρόνια περνούν πολύ χρόνο περπατώντας στο έδαφος με γρήγορο βάδισμα, αναζητώντας τροφή.

Φωλιάζουν κατά μεγάλους αριθμούς, ακόμα και 3500 χιλιάδες ζευγάρια έχουν καταγραφεί, κυρίως ανάμεσα σε πέτρες, σε νταμάρια, σε τρύπες βράχων, δέντρων και κτηρίων. Η θηλυκιά γεννάει αργά την Άνοιξη από 4-6 λευκά αυγά, που τα κλωσάει για 11-15 ημέρες. Τα μικρά καταφέρνουν να ανεξαρτητοποιηθούν και να πετάξουν μέχρι την 19η μέρα της ζωής τους.

Τα Αγιοπούλια διαθέτουν μια μεγάλη γκάμα φωνητικών ικανοτήτων ανάλογη των ψαρονιών, με πλούσιο ρεπερτόριο κελαηδημάτων. Κελαηδούν συνήθως σε όρθια θέση με τρεμάμενα φτερά.
Η αποχώρησή τους είναι το ίδιο απρόσμενη όσο η εμφάνισή τους.

Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)
Οικογένεια Ψαρόνια (Sturnus)
Ευρωπαϊκό Ψαρόνι, European Starling (Sturnus Vulgaris)
Αγιοπούλι, Ροδοχρωµοψάρονο, Rosy Starling (Sturnus roseus)